The F* word

Een gastbijdrage van Yentl Cooreman, dat eerder al verscheen in het Leuvense studentenweekblad Veto

‘I don’t need feminism, because I don’t hate man’. Op een luie zondagmiddag komt een mens surfend op het wereldwijde web wel eens dingen tegen. Ik zucht. Alweer een die niet weet hoe je een woordenboek gebruikt.

Dat is nochtans eenvoudig, meen ik. Feminisme is de overtuiging dat mannen en vrouwen gelijkwaardig zijn. Let vooral op dat laatste deel van de samenstelling. Gelijkwaardig. Dat houdt in dat, hoewel ik misschien een paar eierstokken heb, en u niet,  wij niet anders zouden behandeld mogen worden op de arbeidsmarkt, in de openbare sfeer, of in ons onderwijs zo u wil. U merkt dat daar geen haat jegens deze of gene bevolkingsgroep mee gepaard gaat
I do need feminism, en wel omdat de afwezigheid van een erect voortplantingsorgaan mij beïnvloedt in mijn leven. Niet alleen in mijn sociale relaties, maar ook in mijn professioneel bestaan.

“Haar haren draagt ze kort, dat brengt extra vaart in de ochtendroutine”. Dat stond te lezen onder de foto bij het artikel over Sophie Vandebroek (CTO van Xerox) in DM van 20 februari. Een krant die nochtans zelf beloofde ‘meer zalm’ te bieden.
U schrikt? Ik niet, al zouden we dat allemaal wel moeten doen. Aan “topmannen” wordt immers nooit gevraagd welke dagcrème ze kunnen aanraden, bij mannelijke politici wordt geen woord gerept over de designer die ze die middag in de kamer dragen. Vragen over hoe ze die moordende carriere combineren met het vaderschap hoeven ook niet beantwoord te worden. Deze vormen van verdoken seksisme zijn schadelijk voor de hele bevolking. En niet alleen voor die groep met eierstokken.

In onze samenleving is het immers als volgt: men is man/vrouw/freak (schrap wat niet past). Daarmee gepaard gaan zorgvuldig geconstrueerde genderrollen. Dat is een aardigheidje dat wij (on)dankbaar hebben geërfd uit dinosaurustijden. Vrouwelijkheid is emotionaliteit, fragiel en mooi. Mannelijkheid is rationaliteit, sterk en slim. En oh wee wie daar durft aan te tornen. Zoals bijvoorbeeld Vandenbroeck. We zouden maar es een artikel durven schrijven over hoe die vrouw gewoon intelligent is, zonder haar uiterlijk te vermelden

Wordt het niet stilaan tijd dat we typisch ‘mannelijke’ en ‘vrouwelijke’ kenmerken aan de kant schuiven? Die dichotomieën zijn immers al decennialang voorbijgestreefd. Maatschappelijke onderdrukking is het laatste dat wij nodig hebben in tijden van hardnekkig wij-zijdenken. Wel, waarde lezer, vergis u niet: er bestaan heus vrouwen die verdienstelijk zijn op andere niveaus dan wat in de spiegel te zien is, net zoals er ook mannen bestaan die oprecht vaderschap verkiezen boven carrière. Maar het gaat ook verder dan dat. Dat binaire genderdenken treft ons allemaal. Ook niet-vrouwen zijn hier slachtoffer van.

Wordt het niet stilaan tijd om te erkennen dat dat voorbijgestreefd maatschappelijk beeld verdere gevolgen heeft dan wat er in je broek zit? De vermeende aanwezigheid van testosteron heeft in principe niets te maken met gender. Gender is een sociale conventie, een vorm van persoonlijke identiteit. Gender zijn de verwachtingen die de maatschappij van je heeft. En dat heeft invloed op de economie, sociale relaties, de taal die we gebruiken, hoe de media ons percipieert. U heeft misschien twaalf centimeter tussen uw benen hangen, en ik niet. Maar dat mag geen maatschappelijke gevolgen hebben in de proporties zoals die de dag van vandaag bestaan. Gender is een constructie. Wat mij betreft is het hoog tijd voor een re-constructie

Daarom pleit ik voor het volgende: let’s end gender. Laat ons onszelf de vrijheid gunnen waar we zo naar verlangen. Laat ons samen met de verwachtingen de beperkingen doen verdwijnen. Laat ons alle schakeringen die afwijken van de conventionele sociale algebra erkennen

Advertenties

Een gedachte over “The F* word

  1. Maar het erkennen van alle schakeringen die niet in de dichotomie passen, betekent toch nog niet dat gender afgeschaft wordt of kan worden? Natuurlijke verschillen komen maatschappelijk en cultureel tot uitdrukking, structuren die natuurlijk blijvend onder kritiek gesteld moeten worden, maar dat betekent niet dat je het hele onderscheid als zodanig kunt negeren. Dat roept bij mij de vraag op wat mannelijkheid en vrouwelijkheid voor jou dan precies betekenen. Het lijkt me nogal banaal het tot het hebben van een penis of eierstokken te reduceren. En feitelijk onjuist, dat blijkt nu juist uit het feit dat sommigen het gevoel hebben in het verkeerde lichaam geboren te zijn.

    Gelijkwaardigheid staat daarbij an sich niet ter discussie: iemand die voor een traditionele rollenverdeling pleit, zal beamen dat man en vrouw gelijkwaardig zijn – hij vult het alleen anders in. Het is de invulling die ter discussie staat, waarin vrouwen eindelijk rechten en kansen worden toegekend die eerder aan mannen voorbehouden waren. En mannen soms zelfs voorbijstreven, gezien het feit dat vrouwen onder 35 bijvoorbeeld meer verdienen dan mannen onder 35. Maar er zullen altijd natuurlijke en daarom ook culturele verschillen zijn, die altijd hun voordelen en nadelen met zich mee zullen blijven brengen – waarbij de één meer de nadelen en de ander meer de voordelen ondervindt.

    Ik ben dan ook enorm benieuwd naar de re-constructie die jij concreet voor ogen hebt. En naar de vrijheid waar ‘jullie zo naar verlangen’! Een positieve invulling van de seksuele identiteit – op zijn minst in culturele zin – moet daar in elk geval een onderdeel van uitmaken. Volgens Ad Verbrugge is het nu juist het verdwijnen van het maatschappelijke onderscheid geweest dat ertoe geleid heeft dat de seksuele identiteit zich vooral in de sfeer van seks en uiterlijkheid manifesteert. Als een vrouw haar borsten wil laten vergroten om zich vrouwelijker te voelen – hoe tragisch – volstaat het dan ook niet om boos te worden op de samenleving. Dan is volgens mij de enige mogelijkheid om er een andere, positieve invulling van vrouwelijkheid tegenover te zetten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s